W przypadku istnienia MPZP nie jest konieczne uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, sporządzany jest jedynie projekt i uzyskiwane pozwolenie na budowę. Przeznaczenie terenu oraz warunki zabudowy są w Planie miejscowym jasno określone, wykluczając realizację sprzecznych funkcji na danym terenie. W MPZP znajduje się wskazanie, co na danej działce można pobudować i co powstanie w przyszłości w najbliższej okolicy.

Plan dostarcza również informacji, które należy uwzględnić przy szacowaniu wartości nieruchomości. Obowiązywanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego ułatwia gminie gospodarowanie zasobem nieruchomości, jest również ważną formą wspierania przedsiębiorczości. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zwany w skrócie Planem miejscowym, jest aktem prawa miejscowego, sporządzonym przez prezydenta, wójta lub burmistrza, przyjmowanym w postaci uchwały rady miasta lub rady gminy, określającym przeznaczenie terenów, warunki zagospodarowania i zabudowy, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego, zasady ochrony środowiska czy zabytków.

W Planie miejscowym dokonuje się także zmiany przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne. MPZP sporządzane są w zgodności z polityką przestrzenną miasta przyjętą w „Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego”. W planie precyzuje się m.in. intensywność zabudowy, udział procentowy powierzchni biologicznie czynnej, linie zabudowy, gabaryty obiektów, ich kolorystykę, geometrię dachów, zasady i warunki sytuowania obiektów małej architektury, tablic i urządzeń reklamowych czy ogrodzeń.

MPZP ustanawia przepisy będące podstawą wydawania decyzji administracyjnych, zostaje sporządzony zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju, a celem jego uchwalenia jest wprowadzenie ładu przestrzennego, tzn. takiego kształtowania powierzchni, który uwzględnia wszystkie uwarunkowania, m.in. funkcjonalne, środowiskowe, estetyczne. Każdy plan powstaje we współpracy ze specjalistami, np. Miejską Komisją Urbanistyczno-Architektoniczną, po uzyskaniu stosownych opinii i uzgodnień wielu organów i instytucji, oraz w zgodności z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa.