Ilość kleszczy z roku na rok się zwiększa. Przyczyną są zapewne łagodne zimy wynikające ze zmian klimatycznych. Dorosłe samice są długości 3-4 mm, natomiast samce - 2,5 mm. Ulubionymi siedliskami pajęczaków są wilgotne obszary roślinne, zwłaszcza lasy liściaste i mieszane, łąki, polany oraz zarośla w pobliżu jezior i rzek. Można je, także spotkać w parku lub przydomowym ogródku. Znacznie rzadziej występują w suchych, sosnowych lasach. Larwy kleszczy żyją przeważnie w trawie, natomiast osobniki dojrzałe mogą czaić się wyżej na krzakach lub drzewach.
Udając się w miejsca zagrożone występowaniem kleszczy należy:
Nosić odpowiednią odzież w lesie zakrywającą jak najwięcej części ciała, stosować środki odstraszające kleszcze;
po powrocie z lasu dokładnie obejrzeć całe ciało (na ugryzienia najbardziej narażone są ręce, nogi, zgięcia stawów, głowa i uszy, pępek). Jeżeli zauważysz ukąszenie, natychmiast delikatnie usuń kleszcza – nie wykręcaj, nie smaruj niczym, przy samej skórze uchwyć go pęsetą i zdecydowanym ruchem pociągnij ku górze, a miejsce ukłucia zdezynfekuj.
Kiedy zbadać kleszcza?
Nie czekaj aż pojawi się rumień, ponieważ niekiedy taki objaw w ogóle nie występuje, a możesz być chory na boreliozę. Sprawdź czy kleszcz, który Cię pokłuł mógł być nosicielem krętków Borrelia spp.
Potwierdź lub wyklucz taką możliwość badaniem real - time PCR na obecność krętków Borrelia w kleszczu.
Nie każde pokłucie przez tego pajęczaka musi wiązać się z zakażeniem bakteriami Borrelia. Z drugiej strony ciężkie konsekwencje przewlekłej formy choroby nie pozwalają na zlekceważenie jakiegokolwiek przypadku pokłucia.
Gdzie zbadać kleszcza?
Kleszcza można zbadać w Laboratorium Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Bydgoszczy, które wprowadziło nowe oznaczenie pozwalające na zbadanie samego kleszcza metodą real - time PCR pod kątem przenoszenia przez niego krętków Borrelia spp., wywołujących boreliozę. Nowatorstwo metody polega na tym, że pozwala odpowiedzieć na pytanie, czy pajęczak mógł nas zakazić groźną bakterią, a nie jak do tej pory - kiedy dowiadujemy się o tym na badaniu osoby, która już zachorowała. Dzięki powyższej metodzie znajdujemy odpowiedź na kluczowe pytanie - czy ten konkretny kleszcz był nosicielem krętków Borrelia.
Jak zbadać kleszcza?
Każdy, kto został ugryziony przez kleszcza, powinien jak najszybciej, lecz ostrożnie usunąć go ze skóry i włożyć do czystego pojemnika lub woreczka ze struną. Co ważne, do badania wystarcza tylko część pajęczaka, ponieważ często zdarza się, że podczas wyjmowania ze skóry ulega on fragmentacji.
Co zrobić z wynikiem badania?
W przypadku pozytywnego wyniku - potwierdzona obecność Borrelia spp. w kleszczu, zaleca się kontakt z lekarzem w celu zatrzymania ewentualnego rozwoju choroby. Z kolei wynik ujemny (kleszcz nie był nosicielem bakterii Borrelia) wskazuje, że leczenie może nie być konieczne, a jego zastosowanie mogłoby generować ewentualne niepotrzebne skutki zdrowotne i koszty finansowe.